Minneord  Halldis  Rørvik

Halldis Rørvik på butikken i Gata. Arkivfoto Suldalsposten 1991.

Minneord Halldis Rørvik

I oktober gjekk Halldis Rørvik bort, og gravferda var 24.oktober 2019 i Sand kyrkje.
Me har fått dette minneordet frå dei etterlatne og trykkjer det i sin heilskap på dialekt.

av Laila Husevåg og Astrid Ellingsen

Halldis blei født den 8. juni i 1922 på garden Rørvik. Foreldra var Serina og Andreas og Halldis va yngstabadne i ein søskenflokk på fem jenter.
Hu snakte litt om det, av å te, at det sikkert va ein skuffelse for morå å faren atte hu òg va ei jenta. Dei
hadde nok sitt føre seg – og håpa på ein odelsgut denne gongen.
Men ka sko nå dei med nåken odelsgut, så hadde fått fem så flotte og flinke jenter.
Halldis gjekk på skulen på Ås. Det var lang veg, minst ein time å gå i allslags vêr og vind. Då va det godt å ha følgje med søstrene sine.
16 år gammal gjekk hu på Arbeidsskulen på Eide. Der fekk hu læra rosemaling av Knut Hovden så va lærar der på den tida.
Itte det, så va hu to periodar i Lunde i Telemark, der hu tok kurs i veving og sying. Dette lærte hu seg så godt at hu seinare hadde kurs for andre.
Ho har òg tegna mønster til fire forskjellige bunader.

Halldis va vida bereist. På 50-talet hadde hu sitt lenje nok på dei store båtane så fór ut og inn av Saudafjorden. Hu fekk hyra på båten Vistafjord, og i nåken månar så reiste hu rondt i verdå.
Itte turen te sjøs, kom hu på at hu sko hatt nåke meir utdanning og då gjekk hu på handelsskulen i Stavanger og fekk Handelsbrev.
Men så kom reiselysten øve na igjen, og hu møn- stra på ein store oljetankar så hete Kongstein. Denna gongen va hu ute i et heilt år.
I 1957 døydde tanten hennar – Elisa Eide. Hu hadde forretning på Sand og Halldis kom på at hu konne øveta denna, si hu hadde handelsbrev, så konne hu prøva å driva forretning i et år elle to.
Forretningen låg i det gamla meieribygget på Sand, og då det blei reve itte et par år, ville ikkje Halldis slutta av forretningsdrifta likevel, og hu tok pikk å pakk med seg te Johs Rasmussen-huset i Nordenden. Itte nåken år der, kom hu på at hu sko hatt noke så va meir sentralt, å hu va heldige å fekk leiga Wanda Hatløyhuset på hjørna. Siste plassen hu dreiv forretning i, va huset te Røgenesjentene, det så nå hete Fargeriet.

1 1993, 71 år gammal, pensjonerte hu seg.
Halldis gifta seg aldri – friarar va det nok av – det va kje’ det så feilte, men hu trivdes nok best med å vara åleina og fri. Det at hu ikkje hadde eigen familie, kom oss tantongane te gode.
Når Halldis kom på besøk, va det akkurat så julaftå og 17. mai på ein gong.
Hu hadde alltid nåke på lur i veskå si. Å hu fortalte historiar om spennanes ting hu hadde opplevd då
hu seilte te sjøs.
Halldis hadde den evnen at hu såg kvar enkelt av oss og gjorde ikkje forskjell på nåken.

Itte kvart så me voks te – så måtte me – enten me ville elle ikkje, vara med å hjelpa te i Krambuå hennas.
Si eg å Laila va dei einaste jentene, va det visst naturligt at me sko vara der mest.
Det va kjekt å vara der òg, me fekk ein god innføring i koss det va å gå på jobb. Det va viktigt å alltid gjera på nåke, for der va ALLTID nåke å gjera.
Hu ville ikkje sjå at me sto rett opp å ner bakom disken hvis der ikkje va kunder.
Såg me ikkje nåke aent me konna finna på, så konne me iallfall gå ut å kosta på fortauet. Det sko vara fint utføre òg.
Me fekk læra mykje om koss det va å driva butikk:
Me va med på innkjøp, utpakking/utstilling av varer, kassaoppgjer og vareteljing. Og det viktigaste av alt, kundebehandling. Kunden hadde ALLTID RETT.
Hu kalte oss for tausene sine, og me kalte henna for slavedrivaren.

Halldis va født kunstnar. Heilt frå hu va lita, va hu flink med hendene.
Hu kunne tegne flotte tegningar av troll, dyr og natur og hu spøtte te og me rosavetter då hu berre va sju år.
Hu va òg flink med ord, skreiv både dikt og limericks. Det hu likte aller best, va nok å mala. Det blei ufattelig månge flotte malerier, fleire av dei har vore på utstillingar.
Dei fleste i Rørvikslektå e så heldige å ha minst et ‘ekta Halldis Rørvik-maleri’ på veggen.
Halldis va svært interessert i gamle ting. Alt sko tas vare på, sama koss gale det såg ut.
Hvis hu fekk høyra om at det sko vara auksjon nåken plass, så fór hu avgårde, og det skjedde aldri at hu kom tomhendt him igjen.

Hu va ein av arvingane te Hustveit gard og kjempa med nebb og klør for at bygningar og redskaper måtte setjas i stand og bevaras. Hu tok sjøl opp lån for å leggja nytt tak på stovehuset, og då innbo og lausøyre sko ut på auksjon, tok hu opp et nytt lån slik at hu kunne kjøpa opp mest mulig av inventaret.
Seinare selde hu alt te Ryfylkemuseet for same pris så hu hadde gitt sjøl.
Halldis, du va så heldige så fekk ha ei god helsa gjønå heila livet.
Du va glad i å reisa og det blei månge utenlandsturar – rundt i Europa – te Amerika, Canada og te Afrika.
Du viste alltid respekt for andre folk sine kulturar og religionar, å når det gjaldt alt den løgne maten du fekk servert rundtomkring, så va det viktigt å vara høflig og eta og skryta sjøl om alt ikkje smakte lika godt. Den einaste gongen du måtte melda pass, va då du fekk servert ei skål med geitaauer ein plass neri Afrika.

Hima – så va du et aktivt medlem i bygdekvinne-laget, saniteten og Ryfylkemuseet.
På tilstelningar underholdt du rett så det va med å kle deg ut. Du har vore alt ifrå indianer te gammal mann i kyrkjeferd, heks å julanisse.
Når du sko slappa av – kvila håve – så du sa, va det fjellturar og små turar i skog og mark. Fotoapparatet va alltid med, du va ein ivrige og dyktige fotograf.
Si du hadde vokse opp med å gå te Løkjene og Rørvikheiå, va det naturligt at du likte best å gå der. Du gjekk på heiå der så ofte du hadde anledning, heilt te du ikkje konne meir for føtene sa stopp. Men då va du blitt långt øve 80 år.
Du sa at det va et stort savn at du ikkje sko få komma opp på Nuten meir og du syntes det var så gildt då me kalte opp ein sau itte deg, så kunne iallfall sauen Halldis få gå der oppe.

Halldis, du fekk månge gode år i huset ditt på Bakkadn.
Men i 2015 begynte helså di å svikta, og du måtte te Vinjarheim. Du hadde det godt der, men lengta likevel tebars te Sand, og i januar 2018 fekk du endelig ønsjet oppfylt og fekk komma te sjukeheimen. Der konne du iallfall få sjå bort på huset ditt.
Eg sporte deg ein gong om dei leste kveldsbøn hima då du va liten, og ja, den huska du ennå, å så lærte du meg den:

Nu lukker seg mitt øye Gud fader i det høye
I varetekt meg ta
Fra synd
Fra sorg
Fra fare
Din engel meg bevare
Som ledet har min fot i dag
Amen

Halldis sovna inn tidlig tirsdagsmorgen 15. oktober på Suldal sjukeheim.

Takk for alt du har vore for oss Halldis. Kvil i fred.

Laila Husevåg og Astrid Ellingsen